Toekomst in het onderwijs
Een blog over onderwijs, gebaseerd op onderzoek.
Leren met het lichaam
Door Eric-Wubbo Lameijer op 28 januari 2012 in Toekomst in het onderwijs.

Leren is voor veel kinderen en adolescenten niet de meest opwindende tijdsbesteding, zeker als de nadruk lijkt te liggen op stil zitten en 'feitjes stampen'. Vaak wordt die verveling verklaard uit het geringe verband tussen de lesstof en het dagelijks leven van de leerlingen, en streven docenten en overheid ernaar lessen 'maatschappelijk relevant' te maken. Een goed streven, maar het zou kunnen dat het probleem niet ligt bij de feiten, maar juist bij het stilzitten.
Psychologen hebben de afgelopen jaren ontdekt dat kennis niet iets puur cognitiefs is dat beperkt is tot de hersenen, maar dat de hersencellen die aan ... lees meer
Reacties : Nog geen reacties. Schrijf als eerste een reactie!
Goede voornemens en onderwijsveranderingen
Door Eric-Wubbo Lameijer op 10 januari 2012 in Toekomst in het onderwijs.
Een nieuw jaar is gekomen, en daarmee ook voor velen van ons de goede voornemens. Stoppen met roken, je deze keer wel aan je dieet houden, aardiger voor je collega's zijn... Maar hebben scholen ook goede voornemens? Immers, zoals iemand me laatst vroeg toen ik vertelde wat er allemaal ontdekt was over efficiënt onderwijs: “Als dat allemaal waar is, waarom wordt het dan niet op scholen toegepast?”
Waarom lijken moderne scholen niet fundamenteel verschillend van scholen rond 1900, ondanks de duizenden onderzoeken naar betere leermethodes? Zijn de onderzoekers eierhoofden wiens theorieën niet opgewassen blijken tegen de praktijk ... lees meer
Reacties : 2 reacties
Wat kun je als ouder doen?
Door Eric-Wubbo Lameijer op 13 december 2011 in Toekomst in het onderwijs.
Als ouder wil je doorgaans het beste voor je kind. Maar het is niet altijd makkelijk erachter te komen wat 'het beste' is. Een tijd geleden, bijvoorbeeld, moest een van mijn nichten een basisschool kiezen voor haar oudste dochter. Maar dat bleek niet gemakkelijk. De meeste scholen zijn er niet happig op hun Cito- of eindexamenresultaten openbaar te maken, en de onderwijsinspectie beoordeelt bijna alle basisscholen met het identieke label 'basistoezicht' (dat wil zeggen: voldoende). Maar zelfs als je als ouder wel al die gegevens zou hebben, is het de vraag of je er wat aan zou hebben: in westerse ... lees meer
Reacties : Nog geen reacties. Schrijf als eerste een reactie!
Slimmer worden, kan dat?
Door Eric-Wubbo Lameijer op 16 oktober 2011 in Toekomst in het onderwijs.
In mijn vorige blogpost besprak ik dat Latijn (/wiskunde/programmeren in Logo/breintrainingsspellen) je niet slimmer maken. Je wordt beter in het getrainde vak, maar in alle andere opzichten ben je nog even slim of dom als daarvoor. Onder onderwijsexperts is dit een bekend effect: expertise is domein-specifiek. Vaak zelfs extreem domein-specifiek: de wereldberoemde tennisser Roger Federer werd bijvoorbeeld ingemaakt door een amateur bij een wedstrijdje 'oud tennis', wat bijna hetzelfde is als normaal tennis, alleen met een zwaardere bal en iets andere regels. Federer, ondanks zijn snelheid en scherpe reflexen, kon de bal nauwelijks raken (Matthew Syed, 'Bounce').
Maar ... lees meer
Reacties : 2 reacties
Slimmer met Latijn... of niet?
Door Eric-Wubbo Lameijer op 13 september 2011 in Toekomst in het onderwijs.
Ofwel: waarom hersenkrakende vakken scholieren niet per definitie slimmer maken.
Latijn lijkt een luxe schoolvak. Er lijken geen functies te zijn in het bedrijfsleven waarvoor Latijn noodzakelijk is, en de overbodigheid van Latijn lijkt verder te worden onderstreept omdat het niet gegeven wordt op enig ander schooltype dan VWO, en het zelfs op het VWO niet verplicht is. Kennelijk kan tenminste 90% van de Nederlanders dus voldoende functioneren zonder Latijn te beheersen. Waarom onderwijzen we dan Latijn in plaats van nu nog gebruikte talen zoals Spaans, Russisch of Chinees?
Latijn leren wegens het nut van Latijn zelf lijkt al sinds ... lees meer
Reacties : Nog geen reacties. Schrijf als eerste een reactie!
Waarom leerlingen niet hun best moeten doen
Door Eric-Wubbo Lameijer op 06 september 2011 in Toekomst in het onderwijs.
Ofwel: wat je als docent van doelen zou moeten weten
Het leek een standaardmeting in een psychologielaboratorium; proefpersonen werden naar een kamer geleid, en zodra er een licht ging branden moesten ze zo snel mogelijk op een knop drukken. De psychologen konden daarmee de maximale reactiesnelheid van de proefpersonen bepalen. Maar dat was niet het einde van het experiment. Een tweede groep proefpersonen kreeg óók de instructie om zo snel mogelijk op de knop te drukken, maar hen werd gevraagd zich voor te stellen dat ze straaljagerpiloten waren met extreem snelle reacties (Richard Wiseman, 'The Luck Factor', p. 110). Verbazingwekkend ... lees meer
Reacties : Nog geen reacties. Schrijf als eerste een reactie!
Stereotypie-detox: ook voor hogere cijfers
Door Eric-Wubbo Lameijer op 24 augustus 2011 in Toekomst in het onderwijs.

In mijn VWO-eindexamenklas zaten slechts drie meisjes. Dat kan toeval geweest zijn, maar het kan er ook mee te maken hebben gehad dat de klas was samengesteld uit leerlingen die wiskunde B en natuurkunde hadden gekozen. Meisjes kiezen al jaren minder vaak voor exacte vakken en exacte studies, overheidscampagnes als “Een slimme meid is op haar toekomst voorbereid” en “Kies exact, dan kom je later beter aan de bak” ten spijt (artikel NOS.nl). Aan aanleg ligt dat niet: de verschillen in wiskunde- en natuurkundevaardigheid tussen jongens en meisjes zijn verwaarloosbaar (Hattie, 'Visible Learning', p55).
Wat veroorzaakt het verschil dan ... lees meer
Reacties : Nog geen reacties. Schrijf als eerste een reactie!
Van Vouten en Voorbeelden
Door Eric-Wubbo Lameijer op 03 juli 2011 in Toekomst in het onderwijs.

James Mill wilde zijn zoontje John Stuart Mill een superieure opleiding geven. Maar ondanks zijn goede bedoelingen gaat dat niet op alle punten goed. Één continue bron van frustratie van de jonge John Stuart is dat zijn voorlezen nooit tot genoegen van zijn vader is, en dat hij er niet in slaagt het te verbeteren: zijn vader vertelt hem namelijk wel wanneer hij het fout doet, en wat de regel is, maar doet nooit voor hoe het wel moet!
De lesmethode die Mill Sr. voor zijn onderwijs gebruikte is de 'trial-and-error'-methode, één van de methodes waarop mensen en dieren ... lees meer
Reacties : 2 reacties
Een andere methode om een vreemde taal te leren
Door Eric-Wubbo Lameijer op 03 juni 2011 in Toekomst in het onderwijs.

Als je naar schoolboeken kijkt lijkt er één gouden weg te zijn om een vreemde taal te leren: een leerboek met simpele dialogen die je met een klasgenoot moet naspreken, een blok grammatica met bijbehorende oefeningen, en een woordenlijst om te leren voor de volgende les. Of je nou je eerste les Frans krijgt, je een door een Amerikaan geschreven lesboek Japans bestelt, of als asielzoeker bij vluchtelingenwerk zit, de lesmethoden lijken zo erg op elkaar dat dat de enige praktische methode lijkt om een vreemde taal te leren. Totdat je van het "boekenvloed"-project hoort.
"Boekenvloed" (book flood) experimenten ... lees meer
Reacties : 2 reacties
Leerlingen als tutoren, een goed idee?
Door Eric-Wubbo Lameijer op 16 mei 2011 in Toekomst in het onderwijs.

Een van de eeuwige problemen van lesgeven is dat je aan iedere leerling voldoende tijd en aandacht zou willen geven om hem of haar op weg naar meesterschap te helpen – maar dat die tijd er bijna nooit is. Teveel leerlingen, te weinig tijd.
Maar kun je van het probleem geen oplossing maken door leerlingen elkaar les te laten geven? In de 18e eeuw was dat gebruikelijk omdat een enkele docent enorme klassen van vele leeftijdsniveaus moest doceren, en dus de oudsten onderwees zodat die de jongsten les konden geven. Dit stierf uit toen de overheid scholen ging bekostigen (Newcomb). Maar ... lees meer
Reacties : 1 reactie